అక్షరటుడే, హైదరాబాద్ : Gas Smell | మనం వంటగదిలోకి వెళ్ళగానే గ్యాస్ లీక్ (Gas Leak) అవుతున్నట్లు ఒక రకమైన ఘాటైన వాసన వస్తే వెంటనే అప్రమత్తం అవుతాము. ఆ వాసన రాగానే గ్యాస్ వాసన వస్తోంది అని అందరూ అంటుంటారు. కానీ, ఆ వాసన నిజానికి గ్యాస్ది కాదని తెలిస్తే మీరు ఆశ్చర్యపోతారు.
మనం నిత్యం వాడే ఎల్పిజి (LPG – Liquefied Petroleum Gas) సిలిండర్లోని వాయువులకు సహజంగా ఎటువంటి రంగు, రుచి లేదా వాసన ఉండదు. మరి ఆ వాసన ఎక్కడి నుండి వస్తోంది? దాని వెనుక ఉన్న భద్రతా కారణాలేమిటి? అనే ఆసక్తికర విషయాలు ఇప్పుడు తెలుసుకుందాం.
గ్యాస్కు వాసన ఉండదా?
ఎల్పిజి అనేది ప్రధానంగా ప్రోపేన్ (Propane), బ్యూటేన్ (Butane) వంటి వాయువుల మిశ్రమం. ఈ వాయువులు సహజ సిద్ధంగా ఎటువంటి వాసనను కలిగి ఉండవు. ఒకవేళ గ్యాస్ను కంపెనీలు అదే స్థితిలో సిలిండర్లలో నింపి పంపిణీ చేస్తే, లీకేజీ జరిగినప్పుడు మనకు అస్సలు తెలియదు. గ్యాస్ లీక్ అయి గది అంతా నిండిపోయినా కూడా మనం గుర్తించలేము. అటువంటి సమయంలో తెలియక ఒక చిన్న అగ్గిపుల్ల గీసినా లేదా ఎలక్ట్రిక్ స్విచ్ వేసినా ఆ చిన్న నిప్పురవ్వ చాలు, ఇల్లంతా భారీ పేలుడు సంభవించడానికి. ఈ ప్రమాదం చాలా భయంకరంగా ఉంటుంది.
భద్రత కోసం కలిపే రసాయనం:
ప్రజల ప్రాణాలను కాపాడటానికి, ఇటువంటి పెను ప్రమాదాలను నివారించడానికి గ్యాస్ కంపెనీలు ఒక తెలివైన పని చేస్తాయి. గ్యాస్ను రిఫైనరీలలో నింపే సమయంలోనే దానికి ‘ఇథైల్ మెర్కాప్టాన్’ (Ethyl Mercaptan) అనే ఒక ప్రత్యేక రసాయనాన్ని కలుపుతాయి. దీనినే ‘థియోల్’ అని కూడా పిలుస్తారు. ఈ రసాయనానికి చాలా ఘాటైన వాసన ఉంటుంది. ఇది దాదాపు కుళ్ళిపోయిన కోడిగుడ్లు లేదా కుళ్ళిన క్యాబేజీ వాసనను పోలి ఉంటుంది.
ముక్కును అప్రమత్తం చేసే వాసన:
ఈ ఇథైల్ మెర్కాప్టాన్ రసాయనం అత్యంత శక్తివంతమైనది. సిలిండర్ నుండి చాలా తక్కువ పరిమాణంలో గ్యాస్ లీక్ అయినా సరే, అందులో ఉన్న ఈ రసాయనం వల్ల వచ్చే వాసన మన ముక్కును వెంటనే అప్రమత్తం చేస్తుంది. సాధారణ గాలిలో ఈ వాసన చాలా త్వరగా వ్యాపిస్తుంది. దీనివల్ల గ్యాస్ లీక్ అవుతుందనే విషయం మనకు వెంటనే అర్థమవుతుంది. తద్వారా మనం కిటికీలు తెరవడం, రెగ్యులేటర్ ఆపివేయడం వంటి జాగ్రత్తలు తీసుకుని పెద్ద ప్రమాదాన్ని అరికట్టవచ్చు.
కాబట్టి, ఇకపై మీరు వంటగదిలో ఆ ఘాటైన వాసన చూసినప్పుడు.. అది మిమ్మల్ని రక్షించడానికి కంపెనీలు కలిపిన ఒక సేఫ్టీ అలారం అని గుర్తుంచుకోండి. గ్యాస్ అనేది ఒక రంగు, రుచి లేని ప్రమాదకరమైన వాయువు అని, ఆ వాసనే మనకు రక్షణ కవచమని మర్చిపోకండి. వంటగదిలో గ్యాస్ వాసన వస్తే నిర్లక్ష్యం చేయకుండా వెంటనే తగిన జాగ్రత్తలు పాటించండి.